Özet Hava taşımacılığı, taşıma mekanizmasının önemli ayaklarından biridir. Havacılık sektörü, ülkelerin stratejik çıkarlarına askeri, siyasi ve ekonomik üstünlük sağlaması nedeniyle en temel ve birincil çalışma alanı olarak karşımıza çıkmaktadır. Sektörde söz sahibi olan ülkeler çağın ve geleceğin gerekliliklerine proaktif olarak kendilerini hazırlamakta ve çalışmalarını bu doğrultuda yürütmektedirler. Bu çalışmaların nedeni ise sürekli artan ekonomik rekabette üstünlük elde etmek ve havacılık alanında ülkenin marka değerini yükseltmek arzusu olarak gösterilmektedir. G20 ülkeleri dünyanın önde gelen ve güçlü ekonomileridir. Bu ekonomik güç içinde havacılık sektörünün payı oldukça fazladır. Bu çalışmanın amacı G20 ülkeleri ve Türkiye’nin havacılık alanında operasyonel ve finansal açıdan etkinlik düzeylerinin belirlenmesidir. Hava sahasının barındırdığı kendi içindeki dinamikleri değerlendirerek, hem gelişen teknoloji ve küreselleşmenin etkisi hem de özellikle COVID-19 salgının getirmiş olduğu bazı negatif değişiklikler analiz edilerek Türkiye’nin havacılık sektöründe G20 ülkeleri karşısındaki eksiklikleri değerlendirilmektedir. Çalışmada non-parametrik bir yaklaşım olan veri zarflama analizi (VZA) yöntemi kullanılarak Charnes, Cooper, Rhodes (CCR) , Banker, Charnes ve Cooper (BCC) ve Süper-etkinlik yöntemleri ile üç aşamalı bir yapı ile geniş çerçeveden bir değerlendirme imkanı sağlanmaktadır. Veri zarflama analizi (VZA) yöntemi kullanılarak doğru ve güvenilir sonuçlar ışığında Türkiye’nin havacılık sektöründe G20 ülkeleri karşısındaki konumu analitik ve objektif yöntemlere dayalı yaklaşımlarla değerlendirilmekte ve eksik olduğu konular belirlenerek kendisini dünya havacılık sıralamasında nasıl daha yüksek konumlara çıkarabileceği ele alınmıştır. Çalışmanın hem Türkiye’nin havacılık sektöründeki rolünün daha iyi anlaşılması hem de G-20 ülkelerine göre olan durumunun ele alınması bakımından bu konuda çalışan araştırmacılara faydalı olması beklenmektedir. Analiz sonuçlarına göre ABD, Kanada ve Rusya'nın her dönem etkin bir performans sergiledikleri görülmektedir.
Atıf yapmak için : Tunç S., Gök, A., Vural, A., Sarıkaya, M. E., Karaaslan, A. A., & Çayır Ervural B. (2024). Türkiye ve G-20 ülkelerinin havacılık sektöründe etkinlik analizi. Aerospace Research Letters (ASREL), 3(1), 44-68. https://doi.org/10.56753/ASREL.2024.3.2
Çıkar İlişkisi : Yazarlar çıkar çatışması olmadığını beyan etmiştir.
Asrel Aerospace Research Letters 2024, Cilt3, Sayı1 E-ISSN: 2980-0064
Geliş Tarihi : , Kabul Tarihi : , Yayın Tarihi :
Kaynakça
Angelos. T.K. Michael. A.M., 2018, “Comparative Efficiency Analysis Of Major International Airlines Using Data Envelopment Analysis: Exploring Effects Of Alliance Membership And Other Operational Efficiency Determinants. Journal Of Air Transport Management “
Barbot. C. Costa. A. Sochirca. E., 2008, “Airlines Performance In The New Market Context: A Comparative Productivity And Efficiency Analysis PORTO/PORTEKİZ”
Barros. C.P. Peypoch. N, 2009, “An Evaluation Of European Airlines’ Operational Performance”, Lisbon/Portekiz
Budak. H., 2011, “Veri Zarflama Analizi ve Türk Bankacılık Sektöründe Uygulaması”, ANKARA/TÜRKİYE
El-MAHGARY. S. LAHDELMA. R., 1995, “Data Envelopment Analysis: Visualizing The Results “
Esin, M., Düzgün, M. Küreselleşme Sürecinin Havayolları İşletmeleri Üzerine Etkisi ve Sonuçları, Uluslararası Hukuk ve Sosyal Bilim Araştırmaları Dergisi, Uhusbad, Cilt 3 Sayı 1, 2021 (19-35)
Gheorghe C. Sebea M., 2010, “The Economic And Social Benefits Of Air Transport”
Hashem. S. J. Noor. A. I,2014, “Application Of Structural Equation Modelling For Estimating Airline Performance. Journal Of Air Transport Management “
ICAO, 2022, “Effects Of Novel Coronavirus (COVID-19) On Civil Aviation: Economic Impact Analysis “, MONTREAL/KANADA
Karataş. Y. Seval. B., 2020, “Havacılık Sektöründe Performans Analizi, Performansı Etkileyen Faktörler ve Strateji ”, İSTANBUL/TÜRKİYE
Kosttas. A.T. Bozoudis. M.N. Madas. M.N., 2020, “Turbofan Aero-Engine Efficiency Evaluation: An Integrated Approach Using VSBM Two-Stage Network DEA”
Oña. R.D., 2021, “A Review Of Data Envelopment Analysis İn Airline Efficiency: State Of The Art And Prospects” Journal Of Advanced Transportation. Https://Doi.Org/10.1155/2021/2931734
Okursoy. D., 2015, “Veri Zarflama Analizi ile Göreli Etkinliklerin Karşılaştırılması: Türkiye’ Deki İllerin Kültürel Göstergelerine İlişkin Bir Uygulama ”
Schefczyk. M., 1993, “Operational Performance Of Airlines: An Extension of Traditional Measurement Paradigms ”
Tasus. H.S.,2018, “Havaalanlarında Sunulan Yer Hizmetlerinin Avrupa Ekonomisine Etkisi: Türkiye, Almanya ve İngiltere Uygulamaları”
Türk Hava Yolları, 2020, “2020 Yıllık Faaliyet Raporu”
Zook, M. A., & Brunn, S. D. 2005 Hierarchies, Regions and Legacies : European Cities and Global Commercial Passenger Air Travel. Journal of Contemporary European Studies, 13(2), 203-220.
Baydaş, M., Eren, T., & İyibildiren, M. (2023). Normalization Technique Selection for MCDM Methods: A Flexible and Conjunctural Solution that can Adapt to Changes in Financial Data Types. Necmettin Erbakan Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 5(Özel Sayı), 148-164.
İnce, M. R., & Tarı, R. (2023). Verimlilik ve Kur Şoklarının İhracat, Ekonomik Büyüme ve Refah Üzerindeki Etkisi: Türkiye Üzerine Hesaplanabilir Genel Denge Analizi. Necmettin Erbakan Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 5(Özel Sayı), 15-34.
Koç, Ş., & Özcan, G. (2023). Endüstri 4.0’ın Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi: G7 Ülkeleri İçin Panel Veri Analizi. Necmettin Erbakan Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 5(1), 1-16
Araştırma Makalesi
PDF Olarak Görüntüle
Anahtar KelimelerG20, Türkiye, etkinlik analizi, havacılık sektörü, Veri Zarflama Analizi